Bakıcıya bırakılan işler ve sınırları
Bebek bakıcısının görev tanımı bebeğin kendisi etrafında kurulur: bebeğin yemeği, biberonları, çamaşırı, oyuncakları ve odasının düzeni bu tanımın içindedir. Evin genel temizliği ve aile yemeği ise ayrı işlerdir; bunlar da bekleniyorsa iş başlamadan konuşulmalı ve yazıya geçirilmelidir, çünkü bebeğin yanında ev işi arttıkça bebeğe ayrılan dikkat azalır.
Sağlıkla ilgili kararlar bakıcıya devredilmez. İlaç yalnızca çocuk doktorunun önerdiği doz ve saatte, ailenin yazılı talimatıyla verilir. Bebekte beklenmedik bir değişiklik fark eden bakıcı aileyi arar; acil bir durumda önce 112’yi, ardından aileyi arar.
- BeslenmeSüt, mama, ek gıda; saat ve miktar kaydı
- Uyku düzeniGündüz uykuları, sırt üstü ve boş yatakta
- Bez, banyo ve hijyenEl yıkama, bez değişimi, gözetimli banyo
- Oyun ve hareketYerde oyun, yüzüstü zaman, kitap ve şarkı
- Güvenlik gözetimiDüşme, boğulma ve yanık risklerine karşı
- Günlük kayıtBeslenme, uyku, bez ve olağan dışı durumlar
0-6 ay, 6-12 ay, 1-3 yaş: bakım nasıl değişir
Üç aylık bir bebekle iki yaşındaki bir çocuk aynı bakıcıdan farklı beceriler ister. Adayın deneyimini, bebeğinizin içinde bulunduğu döneme göre değerlendirin.
Süt, uyku ve temizlik düzeni
İlk altı ay yalnızca anne sütü ya da doktorun önerdiği mama verilir. Dünya Sağlık Örgütü ilk üç ayda günde 14-17 saat, 4-11 ayda 12-16 saat uyku önerir.
- Her uykuda sırt üstü, boş yatakta
- Gün içinde en az 30 dk yüzüstü zaman
- Sağılmış süt oda ısısında en çok 4 saat
- Buzdolabında en çok 4 gün, mikrodalga yok
Ek gıdaya geçiş ve ilk hareketler
Altıncı aydan sonra anne sütünün yanında ek gıdalar başlar. Bebek emekleyip tutunarak kalktıkça ulaşabildiği her yer bakıcının güvenlik alanına girer.
- Bir yaşından önce bal verilmez
- Ek gıdada aile ve doktorun planı
- Priz, merdiven ve dolap önlemleri
- 9. ay civarı ayrılık kaygısı: kısa veda
Hareket, dil ve sofra alışkanlığı
1-2 yaş için günde en az 180 dakika hareket ve 11-14 saat uyku önerilir. Hareketsiz zamanlarda ekran yerine kitap okumak ve hikâye anlatmak önerilir.
- 1 yaşında ekran yok, 2 yaşta en çok 1 saat
- Bütün üzüm, kuruyemiş en az 4 yaştan sonra
- Tuvalet eğitiminde ailenin yöntemi
Evde bebek bakıcısı hangi aileye uyar?
Evde bebek bakıcısı, bebeğin kendi evinde, kendi uyku ve beslenme düzeninde ve tek bir yetişkinle günü geçirmesini isteyen aileler için kurulan bir düzendir. Bebeğin düzenli bir grup ortamında akranlarıyla olmasını önceleyen aileler için kreş ayrı bir seçenektir.
Uygun olduğu durumlar
- İşe dönen ve bebeğini gün boyu evde bırakacak anne babalar
- Bebeğin kendi uyku ve beslenme düzeninde kalmasını isteyen aileler
- Yakınında düzenli destek verecek bir aile büyüğü olmayanlar
- Mesai saatleri uzun ya da düzensiz olan anne babalar
Başka seçenek daha uygun olabilir
- Doğumdan sonraki ilk haftalarda gece de destek gerekiyorsa Yeni doğan bakıcısı
- Anne evdeyse ve asıl ihtiyaç bebekle birlikte ev işlerinde yardımsa Anne yardımcısı
- Çocuk 3 yaşını geçtiyse ve okul, etkinlik takibi öne çıkıyorsa Çocuk bakıcısı
- Destek yalnızca gece saatleri için gerekiyorsa Gece bakıcısı
Gündüzlü, yatılı ya da yarım gün
Çalışma şeklini belirleyen asıl soru, geceleri bebeğe kimin bakacağıdır. Anne baba geceleri evde ve bebekle ilgilenecekse gündüzlü, gece uyanmalarında da destek gerekiyorsa ya da mesai düzensizse yatılı, bebeğe günün yalnızca bir bölümünde bakılacaksa yarım gün düzeni uygundur. Yarım gün çalışan bakıcı hafta içi her gün geliyorsa SGK’ya tam sigortalı olarak bildirilir.
| Ölçüt | Gündüzlü | Yatılı | Yarım gün |
|---|---|---|---|
| Bakıcı evde | Hafta içi, anne baba işteyken | Hafta boyunca; haftada bir tam gün izinli | Günün belirli saatlerinde |
| Gece uyanmaları | Anne babada | Anlaşmaya göre bakıcı da üstlenir | Anne babada |
| Evde gereken düzen | Ek düzenleme gerekmez | Bakıcıya ayrı bir oda | Ek düzenleme gerekmez |
| Ücrete eklenenler | SGK primi, yol, öğünler | SGK primi, oda ve iaşe | SGK primi, yol |
| SGK | Ayda 10 gün ve üzeri: tam sigorta | Ayda 10 gün ve üzeri: tam sigorta | Her gün geliyorsa tam sigorta |
| Uygun olduğu aile | Mesaisi düzenli, geceleri evde olan | Vardiyalı çalışan ya da sık seyahat eden | Evden ya da yarı zamanlı çalışan |
Yalnızca hafta sonları destek gerekiyorsa hafta sonu bakıcısı düzeni daha uygundur.
Bebek bakıcısı maaşı ve ailenin toplam maliyeti
Bebek bakıcısı ücreti tek bir rakamla verilemez; tutar, çalışma şekline ve aileden gelen beklentilere göre aileyle aday arasında belirlenir. Piyasa hakkında fikir vermesi için: Eylül 2026’da İstanbul’daki iş ilanı platformlarında 8 aylık bir bebek için aylık 40.000 TL, 16 aylık bir bebek için aylık 45.000 TL öneren aile ilanları; bir platformda ise 1-2 yıl deneyimli bakıcılar için 29.000-33.000 TL aralığında ilanlar yer alıyordu. Bunlar tek tek ilanlardır ve ortalama piyasa ücreti yerine geçmez.
Ücreti belirleyen etkenler
- Çalışma saati ve gün sayısı: günlük saat ve haftalık gün arttıkça ücret de artar; yatılı düzende bakıcı hafta boyunca evdedir.
- Bebeğin yaşı ve sayısı: gece uyanmalarının sık olduğu ilk aylar ve ikiz bebekler iş yükünü artırır.
- Görev tanımı: bebek bakımına ev temizliği ya da aile yemeği eklenmesi.
- Deneyim ve referans: bebeğinizin yaş grubunda, önceki ailelerle doğrulanabilen deneyim.
- Dil: bebekle İngilizce konuşacak bir bakıcı aranması; bkz. İngilizce bilen bakıcı.
- Ulaşım: gündüzlü düzende bakıcının oturduğu semtle eviniz arasındaki mesafe, yol süresini ve masrafını belirler.
- Uyruk: Bakıcınız’ın İstanbul için yayımladığı aylık net ortalama, yabancı uyruklu yatılı bakıcılarda (İngilizce ya da Türkçe bilen) 1.800-2.000 USD’dir; Filipinli bakıcılar için de ortalama aynı aralık geçerlidir. SGK primi, yol ve yemek giderleri bu tutarlara dahil değildir.
Yasal alt sınır
Ev hizmetleri İş Kanunu’nun kapsamı dışında kalsa da asgari ücret, bu kanunun kapsamında olsun olmasın iş sözleşmesiyle çalışan her işçi için ücretin alt sınırıdır. 2026 yılında brüt asgari ücret 33.030 TL, net asgari ücret 28.075,50 TL’dir. Tam zamanlı bir bakıcıda SGK’ya bildirilen kazanç ödenen brüt ücrettir ve asgari ücretin altında olamaz.
SGK’da ayda 10 gün kuralı
Bakıcının sigortası, ayda kaç gün çalıştığına göre sosyal güvenlik mevzuatında iki ayrı biçimde düzenlenir:
- Ayda 10 gün ve daha fazla: bakıcı emeklilik, genel sağlık, iş kazası ve işsizlik sigortası kapsamında tam sigortalıdır. SGK’nın 2026 hesabına göre işçi ve işveren payları ile işsizlik sigortası primi birlikte, teşvik indirimleri düşülmeden brüt ücretin yüzde 38,75’idir; brüt asgari ücretle tam ay çalışan bir bakıcı için bu, ayda 12.799,13 TL eder. Aile, bakıcının çalışmaya başladığı ayın sonuna kadar e-Devlet üzerinden bildirim yapar; primler izleyen ayın sonuna kadar ödenir.
- Ayda 10 günden az: aile yalnızca iş kazası ve meslek hastalığı primi öder. Bu prim, çalışılan her gün için günlük brüt asgari ücretin yüzde 2’sidir; 2026’da günde 22,02 TL. Bakıcı isterse emeklilik ve genel sağlık sigortası primini kendisi ödeyebilir. Bildirim e-Devlet’teki ev hizmetleri ekranından yapılır.
Gün hesabında kısa çalışılan günler de tam sayılır: SGK’nın ev hizmetleri tebliğine göre günde 7,5 saatten az çalışılan her gün 1 gün kabul edilir. Bu yüzden hafta içi her gün birkaç saatliğine gelen yarım gün bir bakıcı ayda 10 günü aşar ve tam sigortalı bildirilir. Ücreti net konuştuysanız, SGK’ya ödenecek işçi ve işveren paylarının ikisinin de bu tutarın üzerine ekleneceğini hesaba katın. Bakıcınız, SGK girişinde aileye adım adım yol gösterir; çalışma şekillerine göre ücretler için Bakıcı ücretleri 2026 rehberine bakabilirsiniz.
Tanışma görüşmesinde sorulacaklar
- Son baktığı bebek kaç aylıktı?Yenidoğan ile 2 yaş bakımı farklıdır; son iki işini sorun.
- Gece uyanan bebeği nasıl yatırır?Cevapta sırt üstü, boş yatak ve sakin bir rutin geçmeli.
- Ağlama durmazsa ne yapar?Beklenen cevap: bebeği güvenli yatağına bırakıp aileyi aramak.
- İlk yardım sertifikası var mı?Sertifika 3 yıl geçerlidir; bitiş tarihine bakın.
- Ek gıdaya geçişte nasıl ilerler?Kendi yöntemini değil, ailenin ve doktorun planını uygulamalı.
- Referans ailesi ne diyor?Bebeğin yaşını, çalışma süresini ve ayrılma nedenini sorun.
- Aşı kartında neler var?1 yaş altı boğmacada en riskli grup; kartı doktorunuza gösterin.
- Telefon, ekran ve fotoğraf kuralı2 yaş altına ekran önerilmez; fotoğraf paylaşımını konuşun.
İlk iki hafta: bakıcıyla uyum planı
Bakıcının ilk günü, anne ya da babanın işe döndüğü gün olmamalı. Kademeli bir geçiş bebeğe yeni yetişkini tanıma fırsatı verir; Amerikan Pediatri Akademisi de bakım düzeni başlamadan önce kısa ayrılıkların denenmesini önerir.
- BaşlamadanBebeğin düzenini tek sayfaya yazınBeslenme ve uyku saatleri, alerjiler, çocuk doktoru, acil durumda aranacak kişiler ve ev kuralları.
- 1-2. günBirlikte bakımAnne ya da baba evdedir; bakıcı önce izler, sonra beslenme, bez ve uyku rutinini onların yanında uygular.
- 3-5. günKısa ayrılıklarEbeveyn birkaç saatliğine çıkar. Vedalaşma kısa ve her seferinde aynıdır; söylenen saatte dönülür.
- 2. haftaTam gün provasıEbeveyn telefonla ulaşılabilirdir; bakıcı gün sonunda beslenme, uyku ve bez kaydını paylaşır.
- 14. günİlk değerlendirmeNeyin iyi gittiğini ve neyin değişeceğini bakıcıyla konuşun, yazılı notları güncelleyin.
- İşe dönüşDüzenli iletişimGün içindeki mesaj ve fotoğraf sıklığı ile acil bir durumda kimin aranacağı önceden bellidir.
Bu plan bir örnektir; süre bebeğin yaşına ve mizacına göre uzayabilir.
Ön görüşmeden ilk iş gününe
- 1Ücretsiz ön görüşmeBebeğin yaşı, çalışma şekli, ev düzeni ve beklentileriniz konuşulur.
- 2Aday önerisiKontrolü yapılmış uygun adaylar genellikle birkaç iş günü içinde sunulur.
- 3TanışmaAdaylarla evinizde ya da Mecidiyeköy’deki ofiste yüz yüze görüşürsünüz.
- 4Yazılı sözleşme3 ay geçerli; aday ayrılır ya da çıkarılırsa yeni aday sınırsız, ücretsiz.
- 5SGK girişiAile girişi e-Devlet’ten yapar; Bakıcınız bu adımda yol gösterir.
Karar vermeden önce sorulanlar
Bebek bakıcısı bebeği yalnız başına yıkayabilir mi?
Evet, banyo bakıcının olağan işlerindendir; değişmeyen kural, bebeğin suda bir an bile yalnız bırakılmamasıdır. Amerikan Pediatri Akademisi’ne (AAP) göre ev içindeki çocuk boğulmalarının çoğu küvette olur ve küvet ölümlerinin yarısından fazlası bir yaşından küçük bebeklerdir. Suyun sıcaklığı bilek ya da dirsek iç yüzüyle kontrol edilir; ilk yılda haftada üç banyo yeterli olabilir.
Bakıcı bebekle dışarı çıkabilir mi?
Çıkabilir; park ve yürüyüş bebeğin hareket ihtiyacına katkı sağlar. Yine de Dünya Sağlık Örgütü, küçük çocukların bebek arabası ya da mama sandalyesi gibi yerlerde bir seferde 1 saatten uzun bağlı kalmamasını önerir. Nereye ve hangi saatlerde çıkılacağını, toplu taşıma ya da araç kullanılıp kullanılmayacağını baştan birlikte belirleyin.
İşe dönmeden ne kadar önce bakıcı aramaya başlamalıyım?
Adaylar genellikle ön görüşmeden sonraki birkaç iş günü içinde sunulur. Buna tanışma ve sözleşme adımlarını, ardından iki haftalık uyum planını eklerseniz, işe dönüş tarihinden en az üç-dört hafta önce ön görüşme yapmak rahat bir takvim sağlar.
Bakıcının hafta tatili ve yıllık izni nasıl planlanır?
Ev hizmetleri İş Kanunu’nun dışında kaldığı için bu konuda Türk Borçlar Kanunu uygulanır. İşveren olan aile, bakıcıya her hafta, kural olarak pazar günü, bir tam gün tatil vermekle yükümlüdür. En az bir yıl çalışmış bakıcıya yılda en az iki hafta ücretli izin verilir; 18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük bakıcılarda bu süre en az üç haftadır. İzin tarihleri ev düzeni ve bakıcının istekleri gözetilerek belirlenir; bu günlerde bebeğe kimin bakacağını önceden planlayın.
Yabancı uyruklu bir bebek bakıcısıyla çalışmak için ne gerekir?
Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamındaki yabancıların çalışma izni olmadan Türkiye’de çalışması ve çalıştırılması yasaktır; bu nedenle oturma izni olan bir adayla çalışmadan önce çalışma izni sürecini de planlamak gerekir. Başvuru yurt içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’na yapılır.
Ankara ya da İzmir’de bebek bakıcısı bulabilir miyim?
Hizmetin ağırlığı İstanbul’un Avrupa ve Anadolu yakasındadır; Ankara ve İzmir’deki ailelere de aday yönlendirilir. Gündüzlü düzende adayın evinize uzaklığı günlük yol süresini belirlediği için ön görüşmede semtinizi belirtin.
